मुंबई - फ्रिजमध्ये अन्नपदार्थ ठेवण्याचा मुख्य उद्देश त्यांना ताजे आणि सुरक्षित ठेवणे हा असतो. मात्र, काही विशिष्ट अन्नपदार्थ जास्त काळ फ्रिजमध्ये ठेवले तर त्यांच्या पौष्टिकतत्त्वांमध्ये घट होऊ शकते किंवा त्यांचा स्वाद आणि गुणवत्ता बिघडू शकते. काही पदार्थ तर अशा प्रकारे साठवले गेले तर आरोग्यासाठी हानिकारक ठरू शकतात.
म्हणूनच, हे जाणून घेणे महत्त्वाचे आहे की कोणते अन्नपदार्थ २४ तासांहून अधिक वेळ फ्रिजमध्ये ठेवणे टाळावे. चला तर मग जाणून घेऊया असे पाच अन्नपदार्थ जे जास्त काळ फ्रिजमध्ये ठेवणे टाळावे.
भात हे असे अन्न आहे जे पटकन खराब होऊ शकते, विशेषतः जर तो २४ तासांहून अधिक वेळ फ्रिजमध्ये ठेवला तर. भातामध्ये बॅसिलस सेरेयस नावाचे जिवाणू असतात, जे खोलीच्या तापमानात किंवा थोड्या जास्त तापमानातही वाढू शकतात. हा जिवाणू विषारी पदार्थ तयार करू शकतो, जो पचनाच्या तक्रारी निर्माण करू शकतो. त्यामुळे शिजवलेला भात शक्यतो लगेच खाणे किंवा जास्तीत जास्त २४ तासांच्या आत संपवणे योग्य आहे.
फळे चिरल्यानंतर त्यांच्या पोषणमूल्यांमध्ये झपाट्याने घट होते. तसेच, उघड्या हवेत आल्याने त्यांच्यात ऑक्सिडेशनची प्रक्रिया सुरू होते, ज्यामुळे त्यांचा स्वाद आणि पोत बदलतो. फळांमध्ये नैसर्गिक साखर असते, जी जास्त काळ ठेवली तर बॅक्टेरियाच्या वाढीस मदत करू शकते. म्हणूनच, सफरचंद, केळी, पपई, खरबूज यांसारखी फळे २४ तासांपेक्षा अधिक काळ फ्रिजमध्ये ठेवू नयेत आणि शक्य तितक्या लवकर सेवन करावीत.
दूध, दही, पनीर आणि लोणी यांसारखे पदार्थ जास्त काळ फ्रिजमध्ये ठेवल्यास त्यांची चव आणि पोत बदलू शकते. विशेषतः उघडलेल्या दुधाचा वापर २४ तासांच्या आत करावा, कारण तो पटकन आंबट होण्याची शक्यता असते. तसेच, पनीर आणि दहीसुद्धा जास्त वेळ ठेवले तर त्यांच्यात जंतू वाढू शकतात, त्यामुळे ते ताजेतवाने खाणे अधिक चांगले.
बरेच लोक शिजवलेले अन्न फ्रिजमध्ये ठेवून अनेक दिवस वापरण्याचा प्रयत्न करतात. मात्र, उरलेले अन्न २४ तासांपेक्षा जास्त वेळ ठेवणे आरोग्यासाठी हानिकारक ठरू शकते. शिजवलेल्या अन्नामध्ये ओलावा जास्त असतो, त्यामुळे त्यात बॅक्टेरिया पटकन वाढतात. हे अन्न गरम करून खाल्ल्यासही त्यातील काही विषारी घटक नष्ट होत नाहीत, त्यामुळे अन्नविषबाधा होण्याचा धोका वाढतो.
उकडलेली किंवा अर्ध शिजवलेली अंडी २४ तासांपेक्षा जास्त वेळ फ्रिजमध्ये ठेवणे टाळावे. उकडलेल्या अंड्याच्या सालीवर असलेल्या जिवाणूंमुळे ते लवकर खराब होऊ शकते. तसेच, अर्ध शिजवलेल्या अंड्यात साल्मोनेला नावाचा जिवाणू असतो, जो जास्त काळ ठेवल्यास वाढू शकतो आणि अन्नविषबाधा होण्याची शक्यता निर्माण करतो. त्यामुळे उकडलेले अंडे शक्य तितक्या लवकर खाणे चांगले.
सोललेली लसूण चुकूनही फ्रिजमध्ये ठेवू नका. लसूण फ्रिजमध्ये जास्त वेळ ठेवल्यास त्याला मोड आल्यासारखे हिरवे कोंब दिसतात. तो लसूण खाण्यात आला तर श्वास घ्यायला त्रास होऊ शकतो. शिवाय लसणाचा उग्र वास सुद्धा सुटतो जो इतर पदार्थांना नासवू शकतो.
चिरलेला कांदाही तसाच फ्रिजमध्ये मुळीच ठेवू नये. तो लगेचच वापरून टाका. कारण कांद्यावर खूप लवकर बॅक्टेरिया बसतात. असा कांदा खाल्ल्याने पोट व आतड्यांमध्ये बॅक्टेरियल इन्फेक्शन होण्याचा धोका वाढतो. या इन्फेक्शनमुळे लिव्हर, किडनी खराब होण्याचा धोका असतो. शिवाय रोगप्रतिकारक शक्तीही झपाट्याने कमी होते.
आलं थोडं थोडं वापरायचं आणि तसंच अर्धमुर्ध कापून फ्रिजमध्ये ठेवायचं ही सवय अनेक महिलांना असते जी अत्यंत वाईट आहे. असं अर्धवट वापरलेलं आलं फ्रिजमध्ये ठेवू नका. त्यावर जे काही सुक्ष्म कण तयार होतात जे लिव्हरसाठी आणि श्वसननलिकेसाठी घातक ठरू शकतात. आलं किंवा आल्याची पेस्ट ताजी ताजी बनवून लगेच वापरून टाका. अख्खं आलं फ्रिजमध्ये स्टोअर करू शकता.
फ्रिजमध्ये अन्नपदार्थ ठेवणे सोयीस्कर असते, पण काही पदार्थ जास्त काळ ठेवल्यास त्यांच्या गुणवत्तेवर आणि आरोग्यावर परिणाम होतो. अशा पदार्थांचे योग्य वेळी सेवन केल्यास ते पौष्टिक राहतात आणि आरोग्याच्या तक्रारी टाळता येतात. त्यामुळे अन्न साठवण्याच्या सवयी बदलून त्याचा योग्य उपयोग करावा.
Post a Comment